Şerhin Metninden Metnin Şerhine: Türkçe Şerhlerden Hareketle Klasik Türk Şiirinin Anlam Dünyasına Katkılar V
![](https://ojsdergi.com/ojsicons/gor.png)
![](https://ojsdergi.com/ojsicons/pdf.png)
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.8102496Keywords:
Text, Commentary, Meaning, Classical Turkish Poetry, DivanAbstract
Turkish commentaries are texts prepared to read and understand Arabic and Persian classical texts in Turkish. In these commentaries, there is information on areas such as linguistics, lexicology, history, geography and rhetoric. Turkish commentaries are of great importance for understanding the texts of Classical Turkish poetry, even if this is not the case. In order to understand the meaning world of classical Turkish poetry better, it is necessary to consider and examine literary interpretations written in the same period. Because the couplets in which the poets are shown in various tricks can hold some words that lost their old meaning today. The literary and cultural material contained in the commentary texts will contribute to the emergence of such meanings. As a matter of fact, it is possible that encountering one of the old meanings of any word in the lines of a commentary.
In this paper, it will be referred to the meanings of 10 (ten) new words and compositions we selected from the Sudi of Bosnian’s commentary texts, and these meanings will be processed by moving from the sample couplets selected from the divan poem. Thus, a text will be explained with the help of another text and the prominence in understanding the classical Turkish poetry of the Turkish commentaries will be again revealed.
In this article, the words and phrases of âfiyet, bed-zehre, bîgâne, dest, efsûs, gerdenfirâz/gerden-efrâz, gülbe/külbe, halbe, semen, ser-endâz, which are selected from the three great commentaries (Sharh-i Golestan, Sharh-i Bostan and Sharh-i Divan of Hafez) of Bosnian Sudi, are not in dictionaries or not well known or overlooked their meanings, were studied. These meanings are supported by appropriate samples selected from divan poets. The examples were translated into language and information about the world of meaning was given.
References
Açar, B. G. (2018). 16. Yüzyıl Şârihlerinden Sûdî-i Bosnevî ve Şerh-i Bostân’ı (İnceleme-Tenkitli Metin) [Doktora Tezi, Sakarya Üniversitesi]. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/.
Akdoğan, Y. ve Kutsal, N. (2019). Ahmedî İskendernâme. Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı Yayınları.
Akdoğan, Y. (yty). Ahmedî Divanı. Kültür Bakanlığı e-kitap projesi, https://ekitap.ktb.gov.tr/TR-78357/ahmedi-divani.html, [erişim tarihi: 10.04.2023].
Akkuş, M. (2018). Nef’î Dîvânı. Kültür Bakanlığı e-kitap projesi, https://ekitap.ktb.gov.tr/TR-206118/nefi-divani.html, [erişim tarihi: 10.04.2023].
Akyüz, K. vd. (1958). Fuzûlî Türkçe Dîvân. Türkiye İş Bankası Yayınları.
Arı, A. (2018). Sâkıb Dede Dîvânı. Kültür Bakanlığı e-kitap projesi, erişim adresi: https://ekitap.ktb.gov.tr/TR-215340/sakib-dede-divani.html, [erişim tarihi: 10.04.2023].
Harmancı, E. (2017), Süheylî Dîvânı. Kültür Bakanlığı e-kitap projesi, https://ekitap.ktb.gov.tr/TR-194364/suheyli-divani.html, [erişim tarihi: 10.04.2023].
İpekten, H. (2019). Nâ’ilî-i Kadîm Dîvân. Kültür Bakanlığı e-kitap projesi, https://ekitap.ktb.gov.tr/TR-247199/naili-i-kadim-divani.html, [erişim tarihi: 10.04.2023].
Kaya, B. A. (2017). Azmizâde Hâletî Dîvânı. Kültür Bakanlığı e-kitap projesi, https://ekitap.ktb.gov.tr/TR-196456/azmizade-haleti-divani.html, [erişim tarihi: 10.04.2023].
Kaya, İ. (2020). Sûdî Şerh-i Dîvân-ı Hâfız. 3 cilt. Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı Yayınları.
Küçük, S. (yty). Bâkî Dîvânı. Kültür Bakanlığı e-kitap projesi, https://ekitap.ktb.gov.tr/TR-78361/baki-divani.html, [erişim tarihi: 10.04.2023].
Tarlan, A. N. (1966). Ahmed Paşa Divanı. MEB Yayınları.
Tarlan, A. N. (1945). Hayâlî Bey Dîvânı. İÜEFY.
Tulum, M. ve Tanyeri, M. A. (1977). Nev’î Dîvân. İÜEFY.
Yılmaz, O. (2023). Şerhin Metninden Metnin Şerhine: Türkçe Şerhlerden Hareketle Klasik Türk Şiirinin Anlam Dünyasına Katkılar IV. S. Yazar ve M. Kaçar (Ed.), Yekta Saraç Kitabı içinde (yayımlanma aşamasında).
Yılmaz, O. (2021). Şerhin Metninden Metnin Şerhine: Türkçe Şerhlerden Hareketle Klasik Türk Şiirinin Anlam Dünyasına Katkılar III. N. Uçan Eke (Ed.), Prof. Dr. Pervin Çapan Armağanı (s. 542-549) içinde. Sıtkı Koçman Üniversitesi Yayınları.
Yılmaz, O. (2020). Şerhin Metninden Metnin Şerhine: Türkçe Şerhlerden Hareketle Klasik Türk Şiirinin Anlam Dünyasına Katkılar II. İ. Genç ve M. Akkuş (Ed.), Prof. Dr. Haluk İpekten Anısına Klasik Türk Edebiyatında Anlam Sempozyumu Bildiri Kitabı (s. 90-105) içinde. Düzce Üniversitesi Yayınları.
Yılmaz, O. (2018). “Şerhin Metninden Metnin Şerhine: Türkçe Şerhlerden Hareketle Klasik Türk Şiirinin Anlam Dünyasına Katkılar I”. Hikmet-Akademik Edebiyat Dergisi Prof. Dr. Ali Nihad Tarlan Özel Sayısı, 264-273.
Yılmaz, O. (2012). Gülistân Şerhi. Çamlıca Yayınları.
Yılmaz, O. (2015). Necati Bey Divanı. AKMB Yayınları.
Downloads
Published
How to Cite
Issue
Section
License
Copyright (c) 2023 BURANA - Journal of Turkology Studies
![Creative Commons License](http://i.creativecommons.org/l/by/4.0/88x31.png)
This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.